Miliony na pensje, kilka procent na inwestycje. Skromne początki gminy

Niespełna 1 mln zł na inwestycje przy budżecie przekraczającym 13 mln zł – tak wyglądają finanse najmłodszej gminy w powiecie limanowskim. Po pierwszym roku samodzielnego funkcjonowania samorząd w Szczawie mierzy się z wysokimi kosztami utrzymania administracji, które pochłaniają większość dostępnych środków.

Pod koniec grudnia Rada Gminy Szczawa przyjęła uchwałę budżetową, która określa ramy finansowe samorządu na 2026 rok. Dokument potwierdza scenariusz, przed którym ostrzegali przeciwnicy podziału gminy Kamienica: mały samorząd, liczący zaledwie 1,8 tysiąca mieszkańców, dysponuje bardzo ograniczonymi środkami na rozwój, będąc jednocześnie obciążonym kosztami własnego funkcjonowania.

Łączne dochody najmłodszej gminy w Małopolsce zaplanowano na poziomie 13 mln 961 tys. zł. Kwota ta niemal w całości zostanie skonsumowana przez wydatki bieżące, na które przeznaczono aż 12 mln 561 tys. zł. Największą pozycją w tej grupie są wynagrodzenia oraz składki od nich naliczane. Na ten cel samorząd wyda 7 mln 290 tys. zł, co stanowi 54% całego budżetu.

Dysproporcja między kosztami utrzymania administracji a środkami na poprawę infrastruktury jest wyraźna. Na inwestycje i zakupy inwestycyjne w bieżącym roku zaplanowano zaledwie 900 tys. zł, co stanowi 6,6% ogółu wydatków. To ułamek kwoty, jaką dysponują sąsiednie, większe samorządy. 

Najdroższym zadaniem zaplanowanym na ten rok jest rozbudowa oczyszczalni ścieków w Szczawie. Gmina zamierza przeznaczyć na ten cel 500 tys. zł. Pozostałe inwestycje w infrastrukturę komunalną dotyczą sieci wodociągowej i kanalizacyjnej. Na uzupełnienie wodociągów w miejscowości zabezpieczono 100 tys. zł, a taką samą kwotę – 100 tys. zł – zarezerwowano na modernizację kanalizacji.

Część skromnej puli inwestycyjnej zostanie wykorzystana na zaspokojenie potrzeb samej administracji. Na dalszą rozbudowę budynku po zlikwidowanej szkole podstawowej na Bukówce, który ma stać się docelową siedzibą urzędu, gmina wyda 100 tys. zł. Kolejne 100 tys. zł zapisano w budżecie na zakupy inwestycyjne związane z doposażeniem Urzędu Gminy.

Wynik budżetu jest dodatni. Wypracowana nadwyżka budżetowa w wysokości 500 tys. zł zostanie przeznaczona na spłatę zaciągniętej wcześniej pożyczki.

Gmina Szczawa to najmniejszy i najmłodszy samorząd na Limanowszczyźnie oraz w całym województwie małopolskim. Po latach starań została utworzona z dniem 1 stycznia 2025 roku w wyniku podziału gminy Kamienica. Jest to jednocześnie jeden z najmniejszych samorządów terytorialnych w kraju - ludność nowej gminy liczy około 1,8 tys. osób. 

W Szczawie nie ma większych firm, co przekłada się na niskie wpływy podatkowe. Największy potencjał miejscowości to warunki naturalne, mogące przyczynić się do rozwoju turystyki. Nie chodzi wyłącznie o górskie położenie, ale przede wszystkim o zasoby leczniczej wody. Potencjał ma uwolnić utworzenie uzdrowiska, co było głównym postulatem zwolenników utworzenia nowego samorządu.

Jednak to dopiero perspektywa kolejnych lat. Obecnie gmina - po pierwszym roku funkcjonowania - nadal jest w fazie organizacji. Urząd tymczasowo funkcjonuje w budynku ośrodka zdrowia, docelowo jego siedzibę ma stanowić budynek po zlikwidowanej szkole podstawowej nr 2 na Bukówce. 

Przeciwnicy podziału gminy Kamienica podnosili przede wszystkim kwestie finansowe. Przewidywali, że budżety małej gminy będą skromne, a lokalne opłaty ponoszone przez mieszkańców - wysokie. Jak dotąd teza zdaje się potwierdzać: tegoroczny budżet po stronie wydatków został uchwalony na poziomie niespełna 14 mln zł, z planem nakładów inwestycyjnych w wysokości zaledwie 900 tys. zł, podczas gdy stawka za odbiór odpadów komunalnych jest najwyższa w całym powiecie limanowskim i wynosi 35 zł za osobę miesięcznie.