Dwie interwencje w romskiej osadzie jednego wieczoru

Koszary. W niedzielę wieczorem strażacy dwukrotnie otrzymywali zgłoszenia dotyczące pożarów na terenie osiedla romskiego w Koszarach. Choć ogień udało się opanować, zdarzenia te przypominają o wieloletnim problemie nielegalnego wypalania odpadów w tej lokalizacji.

W niedzielę (26 kwietnia) o godzinie 20:45 służby ratunkowe zostały wezwane do pożaru na terenie osiedla romskiego w miejscowości Koszary. Według ustaleń paliły się tam płyty drewnopodobne oraz inne składowane odpady. W akcji gaśniczej brali udział strażacy z Komendy Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w Limanowej oraz druhowie z Ochotniczej Straży Pożarnej w Łososinie Górnej. Na miejscu obecni byli również funkcjonariusze policji.

Krótko po zakończeniu pierwszej interwencji, tuż po godzinie 22:00, do służb wpłynęło drugie zgłoszenie z tej samej lokalizacji. Informowano o kolejnym pożarze, jednak gdy jednostki dotarły na miejsce, ogień wygasł i nic się już nie paliło.

Wspomniane „ogniska” nie są zdarzeniami przypadkowymi, lecz powtarzającym się sposobem na pozyskiwanie złomu z odpadów zwożonych do osady. Poprzez wypalanie sprawcy pozbywają się izolacji z kabli oraz elementów z tworzyw sztucznych, które osłaniają metalowe części. Do ognia trafiają m.in. stare pralki, lodówki, przewody, a nawet zużyte zabawki. Metalowe elementy odzyskane w ten sposób są następnie spieniężane.

Jan Gaik uhonorowany. Od lat pielęgnuje historię i tradycję Zgłosił kradzież, został zatrzymany. Akcja „Poszukiwany” w Małopolsce

Proceder ten budzi ostry sprzeciw sąsiadów osiedla ze względu na uwalnianie do środowiska toksycznych substancji, takich jak ołów, rtęć, kadm, freon czy brom. Szkodliwe związki przedostają się do gleby, wód gruntowych i powietrza, co zagraża zdrowiu mieszkańców Koszar i okolicznych wsi. Pomimo kilkunastu lub kilkudziesięciu interwencji straży pożarnej podejmowanych każdego roku, służbom i samorządom od lat nie udaje się wyeliminować tego zjawiska.

Interwencje w Koszarach wielokrotnie wiązały się z agresją skierowaną wobec strażaków. W przeszłości dochodziło do gróźb i wyzwań, a w marcu 2024 roku odnotowano fizyczny atak na ratowników. Strażacy byli bici i kopani przez grupę mężczyzn, w wyniku czego urazu ręki doznała strażaczka z limanowskiej PSP. Znane są również przypadki niszczenia sprzętu – w 2021 roku wozy strażackie zostały obrzucone kamieniami, a wytypowanym przez policję sprawcą okazał się 11-letni chłopiec.

Problem osady ma również podłoże społeczne. Społeczność romska w gminie Limanowa boryka się z wysokim stopniem ubóstwa, niskim poziomem edukacji oraz trudnościami na rynku pracy. Na ponad 120 mieszkańców osady stałe zatrudnienie posiada zaledwie kilka osób.