Plecak ewakuacyjny; zalecenia na wypadek sytuacji kryzysowych

Dokumenty, woda oraz filtry lub tabletki do jej uzdatniania, apteczka, leki, środki higieniczne, gotówka, latarka, radio, żywność, scyzoryk, odzież, zapałki, kompas – to tylko część rzeczy, które powinny trafić do plecaka ewakuacyjnego.

W plecaku ewakuacyjnym w momencie wystąpienia zagrożenia i konieczności natychmiastowej samoewakuacji powinny się znaleźć rzeczy, które pozwolą przetrwać 72 godziny, a więc m.in. woda butelkowana, filtry lub tabletki do uzdatniania wody.

Konieczne jest zapakowanie apteczki i leków osobistych, środków higienicznych i do dezynfekcji. W apteczce powinny znaleźć się rękawiczki lateksowe, koc termiczny (jedna sztuka dla każdego członka rodziny), opatrunki jałowe, jednorazowe chusteczki odkażające i ampułki soli fizjologicznej, maseczka do sztucznego oddychania, nożyczki, plastry różnej wielkości, bandaż, chusta trójkątna, plastry mocujące i opaska uciskowa.

Wśród lekarstw, oprócz tych osobistych, przydadzą się także leki przeciwbólowe, przeciwbiegunkowe i przeciwalergiczne.

Rynek zamieni się w punkt poboru krwi Pięć zdarzeń w jeden dzień

Przydatne środki higieniczne to: mydło, pasta i szczoteczka do zębów, mały szampon, krem z filtrem UV, krem przeciw odmrożeniom, podpaski, tampony, chusteczki higieniczne i ręcznik szybkoschnący.

W plecaku muszą znaleźć się również dokumenty, w tym ich kopie na pendrive. Ważne, aby wszystkie ważne dokumenty były w opakowaniu zabezpieczającym przed wilgocią. Wśród nich można wymienić: dowód tożsamości, akt własności mieszkania, wypisy z księgi wieczystej, podstawowe informacje medyczne, dowód ubezpieczenia, akty urodzenia, ślubu, zgonu, zaświadczenia o rentach, emeryturach i dochodach i pendrive ze skanami dokumentów. Oprócz tego trzeba mieć gotówkę w różnych nominałach (banknoty i monety).

Kolejną grupą rzeczy są narzędzia: latarka i radio na baterie lub na korbkę, scyzoryk lub multitool, zapalniczka, zapałki i kompas. Z elektroniki należy pamiętać o naładowanym telefonie i powerbanku, ładowarce, pasujących kablach i o zapasowych bateriach. Należy zabezpieczyć się także w alternatywną łączność (np. walkie-talkie).

W plecaku powinna się znaleźć również gotowa do spożycia żywność wysoko odżywcza. Są to na przykład batony energetyczne, suszone owoce i bakalie. Każdy powinien mieć też spakowane ubranie dopasowane do pory roku i odzież przeciwdeszczową. Ważne jest również, aby mieć bandanę, arafatkę lub najprostszą maskę przeciwpyłową. Pozwolą one odizolować układ oddechowy w sytuacji wystąpienia zadymienia.

Trzeba pamiętać o śpiworze, karimacie, mapie topograficznej i o workach na śmieci.

W Polsce mamy dwa rodzaje sygnałów alarmowych: ogłoszenie alarmu – ciągły, modulowany dźwięk syreny przez 3 minuty oraz odwołanie alarmu – ciągły, jednostajny dźwięk syreny przez 3 minuty. Jeśli przebywasz w miejscu, w którym pojawiło się bezpośrednie zagrożenie dla Twojego życia lub zdrowia, nie zwlekaj z ewakuacją. Jeżeli władze lub służby ratownicze zdecydują o ewakuacji, bezwzględnie zastosuj się do poleceń. Informacje będziesz dostawać na bieżąco ze stron rządowych, Alertów RCB, RSO i mediów.

Jeśli nie możesz ukryć się w oznaczonym miejscu schronienia, należy pozostać w domu – z dala od okien, przy ścianach nośnych, w centralnych pomieszczeniach. Jeśli jesteś poza domem, szukaj miejsc, które zapewniają przynajmniej minimum ochrony m. in. najniższe kondygnacje budynków, piwnice, garaże podziemne, tunele, przejścia podziemne. Nawet zwykłe zagłębienia terenu zapewniają lepszą ochronę niż przebywanie na otwartej przestrzeni.

Jeśli jesteś na meczu lub koncercie albo uczestniczysz w innym masowym zgromadzeniu, sprawdź, gdzie są wyjścia ewakuacyjne. W razie wybuchu paniki poruszaj się z tłumem i unikaj nagłych zmian kierunku. Jeśli znajdujesz się w środku grupy, spróbuj przesunąć się na zewnątrz. Unikaj ciasnych przejść, ścian, ogrodzeń i szklanych powierzchni. Nie próbuj podnosić przedmiotów, które wypadły ci na ziemię. W razie upadku, spróbuj jak najszybciej wstać, chwytając się stabilnych elementów lub osób w pobliżu. Jeśli jest to niemożliwe, skul się i osłoń głowę. Powiadom ochronę lub policję jeśli twój bliski zaginie.

W czasie pożaru nie używaj windy. Gdy zauważysz pożar wezwij straż pożarną. Spróbuj ugasić ogień, jeśli jest mały. Ogranicz dostęp powietrza, co spowolni rozprzestrzenianie się ognia. Nie gaś wodą urządzeń elektrycznych, palących się tłuszczów i olejów. Chroń drogi oddechowe osłaniając usta i nos, najlepiej mokrym materiałem. Poinformuj służby, jeśli ktoś został w budynku i podaj dokładną lokalizacje.

Nie ignoruj alertów pogodowych. W razie powodzi sprawdź czy sąsiedzi potrzebują pomocy. Zabezpiecz dom, przygotuj worki z piaskiem oraz uszczelnij drzwi i okna. Przenieś wartościowe rzeczy wraz z urządzeniami elektrycznymi na wyższe piętra budynku. Przygotuj zwierzęta do ewakuacji. Jeśli zostanie ogłoszona ewakuacja, nie zostawaj na zalanym terenie. Jeśli ewakuacja nie będzie możliwa, wywieś w widocznym miejscu flagę aby ratownicy wiedzieli, czego potrzebujesz. Biała flaga oznacza potrzebę ewakuacji, czerwona oznacza potrzebę pomocy medycznej, a niebieska oznacza potrzebę żywności i wody. Flaga może być zrobiona np. z ubrań.

Jeśli nie masz dostępu do bieżącej wody, użyj płynów do dezynfekcji i nawilżonych chusteczek. Możesz stworzyć prowizoryczną toaletę, nakładając na wiadro plastikową torbę. Po użyciu wyrzuć torbę z zawartością do innego pojemnika. Nieprzyjemne zapachy można zneutralizować przy pomocy trocin, żwirku i ziemi.

W razie długotrwałego braku prądu przygotuj alternatywne źródła światła (latarki z zapasem baterii), ogrzewania (piecyk gazowy lub olejowy kominek) i łączności (radio na baterie, krótkofalówki, CB radio). Naładuj powerbanki i przełącz telefon w tryb oszczędzania energii. Oszczędzaj ciepło, zbierz domowników w jednym pokoju. Ograniczając otwieranie lodówki i zamrażarki pozwolisz im dłużej utrzymać niską temperaturę. Odłącz wszystkie urządzenia elektryczne od zasilania.

Udzielenie pierwszej pomocy to twój obowiązek. Kiedy pomagasz, nie ponosisz odpowiedzialności za nieumyślne błędy.

Nie przemieszczaj poszkodowanego, jeśli nie jest to konieczne. Oceń jego stan i w razie potrzeby zadzwoń pod numer 112. W czasie kryzysu szpitale mogą być przeciążone. W sytuacjach, które nie zagrażają życiu, musisz poradzić sobie samodzielnie.

„Poradnik bezpieczeństwa” jest dostępny do pobrania w wersji elektronicznej pod adresem: http://poradnikbezpieczenstwa.gov.pl.

Nad stworzeniem poradnika kryzysowego MSWiA, MON i RCB pracowały od początku 2025 r. W prace zaangażowanych było prawie 60 ekspertów z różnych dziedzin. Broszura jest wzorowana m.in. na podobnym poradniku wydanym przez rząd Szwecji. (PAP)