80. rocznica niemieckiej obławy

Dzisiaj warto przypomnieć rocznicę tragicznych wydarzeń sprzed 80 lat. 8 listopada 1942 r. w Słopnicach - Niemcy przeprowadzili skuteczną obławę na os. Groń (Podmogielica) na dom rodziny Kurnytów. Publikujemy tekst Przemysława Bukowca.

Aresztowano wówczas Słopniczan - Stanisława Kurnytę "Motyla" oraz jego wujka Wincentego Liska. Niemcy przeprowadzili aresztowanie wobec denuncjacji wymienionych za prowadzenie nasłuchów zagranicznych stacji radiowych oraz cywilną działalność konspiracyjną. 

W czasie próby ucieczki (Słopnice Górne) Stanisław Kurnyta został śmiertelnie raniony przez Niemców. Kilka dni później policja "granatowa" z Tymbarku aresztowała Katarzynę Kurnyta - matkę Stanisława. Katarzyna trafiła do niemieckiego obozu koncentracyjnego (numer obozowy: 32275) KL Auschwitz 29.01.1943 r. Tam zginęła 9.04.1943 r. Jesienią 1942 r. zginął Franciszek Nowak - zamordowany przez Niemców - łącznik placówki ZWZ-AK z terenu Słopnic. 9 sierpnia 1944 r. Niemcy ostatecznie spalili zabudowania domu Kurnytów w odwecie za działalność partyzancką. 

W 1974 r. w Słopnicach Górnych ustawiono pomnik upamiętniający członków organizacji konspiracyjnej z os. Groń oraz ofiary niemieckich represji. Inicjatorami utworzenia miejsca pamięci byli członkowie koła ZBoWiD. 

We wrześniu 2009 r. z inicjatywy Gmina Słopnice, przeprowadzono przebudowę oraz uroczyste poświęcenie, odsłonięcie pomnika: Partyzantom 1939-1945. Upamiętniono ofiary pierwszych aresztowań w Słopnicach: Katarzynę Kurnyta, Stanisława Kurnyta oraz Franciszka Nowaka. Pomnik jest usytuowany obok budynku remizy OSP Słopnice Górne przy drodze Zamieście-Zalesie. 

Tragiczne losy rodziny Kurnytów zostały opisane przez panią Marię Król ze Słopnic. 

Pomnik partyzancki oraz osiedle Groń w Słopnicach – w 2014 r. znalazły się w ewidencji Ścieżki historyczno-edukacyjnej 1. Pułku Strzelców Podhalańskich Armii Krajowej im. kpt. Juliana Krzewickiego. 

W 2020 r. historia rodziny Kurnytów została utrwalona w ramach Szlaku AK na Ziemi Limanowskiej. 

Mogiła Stanisława Kurnyty znajduje się na cmentarzu parafialnym w Słopnicach.

Autorem tekstu jest Przemysław Bukowiec - PJ Bukowiec, historyk, regionalista, nauczyciel szkół podstawowych w gminie Słopnice, autor licznych publikacji na temat działalności AK na ziemi limanowskiej oraz współautor przewodników historycznych. 

Fotografie:
1) Stanisław Kurnyta "Motyl". Fot. ze zbiorów Szkoły Podstawowej nr 4 w Słopnicach.
2) Katarzyna Kurnyta. Fot. Archiwum Państwowego Muzeum Auschwitz-Birkenau w Oświęcimiu.
3) Słopnice Górne. Pomnik Partyzantom 1939-1945. Fot. Szlak AK na Ziemi Limanowskiej. Przewodnik (fot. J. Wolski).
4) Tablica na mogile Stanisława Kurnyty - cm. parafialny w Słopnicach (Dolnych).