Złożenie kwiatów i zniczy w 85 rocznicę pierwszej egzekucji mieszkańców Limanowej

12 września 2024 roku w 85 rocznicę pierwszej egzekucji mieszkańców Limanowej dokonanej przez Niemców 12 września 1939 roku w kamieniołomie w Mordarce na Cieniawie uczczono zamordowanych.

W krótkiej uroczystości rocznicowej przy pomniku wzięli udział samorządowcy, uczniowie, nauczyciele i mieszkańcy miasta Limanowa oraz gminy Limanowa.

Przy pomniku w Mordarce na Cieniawie kwiaty i znicze zÅ‚ożyli oraz uczcili pomordowanych: Jan Skrzekut - Wójt Gminy Limanowa, Wojciech Pazdan - ZastÄ™pca Wójta Gminy Limanowa, Leszek Mordarski – PrzewodniczÄ…cy Rady Miasta Limanowa, Zbigniew Oleksy – radny Miasta Limanowa, Karol Wojtas - historyk i regionalista, Leopold Kucharczyk - przedstawiciel SÄ…deckiego Sztetla, MieczysÅ‚aw Sukiennik - czÅ‚onek rodziny która uratowaÅ‚a Å»yda który przeżyÅ‚ egzekucjÄ™ oraz delegacja uczniów i nauczycieli ze SzkoÅ‚y Podstawowej im. StanisÅ‚aw WyspiaÅ„skiego w Mordarce wraz z dyrektorem PawÅ‚em CiuÅ‚Ä….



85 lat temu po wkroczeniu do Limanowej Niemców już od samego początku okupacji Ziemi Limanowskiej rozpoczęły się represje i prześladowania mieszkańców naszego regionu. 11 września 1939 roku Niemcy aresztowali grupę 12 obywateli Limanowej – kupców i przedsiębiorców oraz radnych miasta wyznania mojżeszowego. W ich obronie stanął katolik strażak OSP i działacz społeczny Jan Semik. Został on także aresztowany i dotkliwie pobity. Następnego dnia na plebani limanowskiej nad aresztowanymi odbył się doraźny sąd. Skazano ich na karę śmierci za rzekome działanie przeciw wojskom i władzom niemieckim. Aresztowanych wsadzono na wojskową ciężarówkę i powieziono w stronę Nowego Sącza. Samochód zatrzymał się w Mordarce w okolicy drogi do kamieniołomu na Cieniawie. Tam Niemcy pognali grupę skazanych w górę do kamieniołomu i rozstrzelali aresztowanych.

W kamieniołomie na Cieniawie zginęli: Jan Semik, Abraham Binder, Naftali Blech, Ben Zion Blusenstein, Wolf Glashut, Henryk Goldfinger, Markus Goldzähler Leizer Lichtscharber, Sucher Löwi, Izak Rosenwasser, Hirsch Sanger, Meilech Schönberg, Mendel Silberstein.



Jeden z aresztowanych Żydów ciężko raniony przeżył egzekucję i po wielu godzinach wydostał się spod ciał poległych i dotarł do pobliskiego domu rodziny Sukienników. Tam udzielono mu pomocy oraz ukrywano go. Później po kryjomu przewieziono go do Pisarzowej. Natomiast ciała zabitych Niemcy nie pozwolili pochować. W nocy ciało Jana Semika zostało po kryjomu zabrane i pochowane na cmentarzu parafialnym w Limanowej. Ciała reszty doraźnie pochowano w miejscu egzekucji a później ekshumowano na cmentarz żydowski w Limanowej.

Przez lata o pamięć tragicznych wydarzeniach i pamięć o poległych dbała miejscowa nauczycielka pani Zofia Szumilas. Obecnie po postawieniu nowego pomnika co roku odbywa się uroczystość rocznicowa a uczniowie ze Szkoły Podstawowej w Mordarce odwiedzają miejsce egzekucji poznając tragiczną historię.

(Tekst. Karol Wojtas)