Otwarcie wystawy „ŚWIAT DAWNEJ APTEKI NA POLSKO-SŁOWACKIM POGRANICZU” w muzeum

W piątek 25 sierpnia w Muzeum Regionalnym Ziemi Limanowskiej miało miejsce otwarcie długo wyczekiwanej wystawy po tytułem „Świat dawnej apteki na polsko-słowackim pograniczu” poświęconej dziejom aptekarstwa i tworzonej wspólnie przez Muzeum Regionalne Ziemi Limanowskiej i Muzeum w Kieżmarku.

Wystawa, która była opracowywana i przygotowywana od przeszło pół roku została zrealizowana dzięki dofinansowaniu z Unii Europejskiej z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego oraz z budżetu państwa za pośrednictwem Związku Euroregion „Tatry” w ramach Programy Współpracy Transgranicznej Interreg V-A Polska-Słowacja 2014-2020.

Dzięki wsparciu finansowanemu można było zrealizować wiele oryginalnych a jednocześnie innowacyjnych i nowoczesnych pomysłów. W efekcie zaproszeni goście w dniu otwarcia ekspozycji mieli okazję po raz pierwszy obejrzeć wystawę, która nie tylko prezentuje dzieje aptekarstwa na pograniczu polsko-słowackim ale również odtwarza bardzo wiernie wnętrze limanowskiej apteki.



W piątkowe popołudnie w Dworze Marsów w Limanowej zaproszeni goście oraz wszyscy zainteresowani zostali przywitani przez Magdalenę Urbaniec Dyrektor Muzeum Regionalnego Ziemi Limanowskiej. Pośród zebranych byli między innymi Władysław Bieda Burmistrz Miasta Limanowa, Radni Miasta Limanowa Adam Dębski, Antoni Dyląg, Leszek Woźniak, Marian Wójtowicz z Rady Powiatu Limanowskiego oraz przedstawiciele Rady muzeum - Jerzy Bogacz oraz Stanisław Król. Ponadto był obecny Michał Stawarski Dyrektor Biura Związku Euroregion „Tatry” w Nowym Targu.

Po przywitaniu gości nastąpiła oficjalna część spotkania podczas, której został uroczyście przyznany tytuł „Mecenasa Muzeum” Markowi Sosence – krakowskiemu antykwariuszowi, który ofiarował wiele interesujących eksponatów, które uzupełniły wystawę aptekarską, na przykład o oryginalne recepty z początku XX wieku.

Następnie Arkadiusz Urbaniec – koordynator projektu - krótko opowiedział o przygotowaniach wystawy i poszczególnych działaniach, które wchodziły w jej skład. Zdjęcia z planu filmowego, montaż mebli czy wreszcie ustawianie, ubieranie i czesanie modeli postaci to jedne z najciekawszych i chyba najbardziej spektakularnych elementów przygotowań, które obecni w muzeum goście mieli niepowtarzalną okazję, dzięki prezentowanemu materiałowi fotograficznemu, zobaczyć od przysłowiowej kuchni. W następnej części programu został zaprezentowany premierowo krótki film dokumentalny poświęcony dziejom aptekarstwa oraz historii pięciu pokoleń limanowskich aptekarzy – za którego scenariusz i koordynowanie realizacji była odpowiedzialna Anna Kulpa – asystent projektu. Ten krótki seans wprowadził wszystkich w atmosferę dawnych tradycji aptekarskich charakterystycznych dla polsko-słowackiego pogranicza. Ponadto film opowiada o Klementynie Bączkowskiej, kobiecie-farmaceutce, której największą pasją były wędrówki po polskich i słowackich Tatrach. Atmosfera ta pozwoliła z odpowiednim nastawieniem i większym zrozumieniem przekroczyć gościom po raz pierwszy progi wystawy „Świat dawnej apteki na polsko-słowackim pograniczu”.

Każdego wchodzącego na wystawę „powitał” zatrzymany w czasie kadr, który ukazuje Klementynę Bączkowską, we własnej osobie, pochłoniętą przygotowaniem leku, na który z cierpliwością oczekuje elegancko ubrany mieszczanin limanowski. Przypadek lub nie sprawił, że Klementyna trzyma w dłoniach moździerz z napisem „VENENUM” co oznaczało środki trujące. Intencje szanownego klienta, zamawiającego lek realizatorzy wystawy pozostawili swobodnej interpretacji zwiedzających, od pomysłowości których zależeć będzie tajemnica wytwarzanego leku.

Sama sala wiernie odtwarza salę ekspedycyjną „Apteki mgr Klementyny Bączkowskiej”, czego zasługą jest uważna analiza archiwalnych zdjęć. Na ladzie znajduje się kasa fiskalna z 1910 roku, o której nabyciu muzeum informowało już jakiś czas temu. Natomiast piękne meble zachwyciły wszystkich solidnością i estetyką wykonania, a wypełniające je szklane butelki i porcelanowe naczynia z łacińskimi opisami oraz receptury i zaplecze zapełnione narzędziami i sprzętami niezbędnymi w każdej aptece, w której wytwarzano leki na miejscu, sprawiły że każdy kto wszedł do sali pozostawał tam dłuższą chwilę by z uwagą obejrzeć półka za półką wszystkie eksponaty m.in. prasę do korków w kształcie krokodyla z końca XIX w., wagę analityczną z pocz. XX w. oraz mikroskop z przełomu XIX/XX w.. Warto w tym miejscu przypomnieć, że o ile meble oraz stroje są rekonstrukcjami odtworzonymi na podstawie archiwalnych zdjęć to pozostałe wyposażenie apteki to zabytkowe naczynia i urządzenia częściowo pochodzące z apteki Klementyny Bączkowskiej, a częściowo nabyte w ramach realizowanego mikroprojektu na potrzeby tej wystawy. Niektóre spośród nich są niezwykłą rzadkością nawet w muzealnych kolekcjach poświęconych historii farmacji co sprawia, że wystawa w limanowskim muzeum staje się tym bardziej wyjątkowa. Dla właściwego zaprezentowania ekspozycji został w sali zamontowany kiosk multimedialny, w którym umieszczono film dokumentalny oraz zamieszczono galerię zdjęć rodziny limanowskich aptekarzy.

Ponadto w trakcie otwarcie wystawy wszyscy przybyli goście otrzymali przygotowany również w ramach tego mikroprojektu katalog wystawy wydany w języku polskim i języku słowackim, zawierający najważniejsze informacje dotyczących limanowskich aptekarzy a ponadto prezentującym wybrane najcenniejsze czy też najoryginalniejsze eksponaty wchodzące w skład kolekcji aptekarskiej należącej do zbiorów Muzeum Regionalnego Ziemi Limanowskiej.

Zwiedzanie nowo otwartej wystawy jest możliwe w godzinach pracy muzeum od wtorku do niedzieli w Dworze Marsów przy ul. Józefa Marka 13 w Limanowej. Wszystkich zainteresowanych serdecznie zapraszamy do obejrzenia wystawy „Świat dawnej apteki na polsko-słowackim pograniczu” odkrywającej tajniki tradycyjnego tworzenia leków i ukazującej urok dawnych aptek.

Tekst: Muzeum Regionalne Ziemi Limanowskiej