96 tysięcy złotych dofinansowania na Cmentarz Wojenny w Starej Wsi Golcowie

Uprzejmie informujemy, że Minister Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Sportu rozpatrzył pozytywnie wniosek złożony przez Gminę Limanowa w ramach programu "Groby i cmentarze wojenne w kraju". Na realizację zadania pn.: Odtworzenie krzyża pomnikowego i niezbędne prace konserwatorskie na cmentarzu wojennym nr 369 w Starej Wsi Golcowie zostało przyznane dofinansowanie w wysokości 96 000,00 zł.

Celem programu "Groby i cmentarze wojenne w kraju" jest wspieranie opieki nad grobami i cmentarzami wojennymi na terenie Rzeczypospolitej Polskiej, stanowiącymi materialne świadectwo kluczowych wydarzeń z historii Polski związanych z walką i męczeństwem, a także wspieranie prowadzenia działań naukowych upowszechniających wiedzę na temat tych wydarzeń.
Zadanie ma głównie na celu odtworzenie krzyża pomnikowego, który pierwotnie znajdował się na cmentarzu wojennym nr 369 w Starej Wsi Golcowie. W ramach projektu przewidziana jest odbudowa od postaw krzyża pomnikowego, który pierwotnie znajdował się na cmentarzu, lecz uległ całkowitemu zniszczeniu i usunięciu. Krzyż pomnikowy jest wyjątkowy ze względu na swoją niespotykaną konstrukcję i rozmiary. Obecność ww. krzyża będzie już ze znacznej odległości sygnalizować w krajobrazie obecność zabytkowego cmentarza. Cmentarze wojenne posiadają główne miejsce jak np. kaplica, pomnik, lub właśnie krzyż, w związku z czym podejmowane są próby odtworzenia krzyża pomnikowego, który pierwotnie znajdował się na cmentarzu i stanowił jego główny akcent. Zadanie to ma na celu również renowację nagrobków znajdujących się na cmentarzu oraz zabytkowego przydrożnego znaku, który wskazywał w jakim kierunku znajduje się cmentarz.



Niestety nie można stwierdzić, kiedy krzyż został całkowicie zlikwidowany. W momencie wpisania cmentarza do rejestru zabytków, w 1989 roku, krzyż już z całą pewnością nie istniał. Wg dokumentacji historyczno-odtworzeniowej, opracowanej w 2015 r. przez Jerzego Drogomira na podstawie archiwalnych szkiców można stwierdzić, że krzyż pomnikowy posiadał niespotykaną konstrukcję i rozmiary. Był wysoki na 10,35 m, a rozpiętość ramion wynosiła ok. 4 m. Jego konstrukcja również wyróżniała się na tle innych znanych krzyży pomnikowych). Ponadto, założeniem tego zadania jest odnowienie nagrobków, które wymagają podstawowych prac konserwatorskich, jak również renowacja drogowskazu znajdującego się w niedalekiej odległości od cmentarza (za przystankiem przy drodze głównej).

CMENTARZ WOJENNY położony jest w Stara Wieś, gm. Limanowa, pow. limanowski, woj. małopolskie, na wschodnim stoku góry Golców (752 m n.p.m.), na wysokości między 710 a 715 m n.p. Obok cmentarza biegnie niebieski szlak turystyczny. Powierzchnia cmentarza : 0,0600 ha. Na cmentarzu znajdują się groby poległych w walkach o niepodległość i zjednoczenie Pastwa Polskiego, osób wojskowych, poległych lub zmarłych z powodu działań wojennych bez względu na narodowość - na cmentarzu pochowano żołnierzy armii austro-węgierskiej i rosyjskiej, walczących na tym terenie pod koniec 1914 roku, podczas działań związanych z Bitwą pod Limanową. Na cmentarzu w 16 grobach pojedynczych i 10 masowych, spoczywa 76 poległych - 47 żołnierzy z armii austro-węgierskiej (w tym 15 znanych) oraz 32 z armii rosyjskiej (wyłącznie nieznanych).
 
"Cmentarz wojenny nr 369 w Starej Wsi Golcowie ma duże znaczenie kulturalne w gminie Limanowa. Jest to jedyny cmentarz wojenny, który znajduje siÄ™ na terenie gminy. Uczniowie miejscowej szkoÅ‚y podstawowej cyklicznie odwiedzajÄ… cmentarz, co stanowi dla nich pewien element zakrojonego na szerokÄ… skalÄ™ programu wychowania patriotycznego dzieci i mÅ‚odzieży w gminie Limanowa, który jest aktualnie realizowany we wszystkich gminnych szkoÅ‚ach. Nieopodal cmentarza przebiega niebieski szlak turystyczny, jeden ze szlaków wiodÄ…cych przez Beskid Wyspowy, którym w ciÄ…gu roku bardzo tÅ‚umnie wÄ™drujÄ… turyÅ›ci, nie tylko z naszego regionu." - podkreÅ›la Wójt Gminy Limanowa Jan Skrzekut - "mieszkaÅ„cy wielokrotnie prosili mnie o interwencjÄ™ w sprawie przywrócenia krzyża i renowacji cmentarza. Jestem bardzo zadowolony, że Å›rodki na powyższe dziaÅ‚ania udaÅ‚o nam siÄ™ w koÅ„cu pozyskać, tym bardziej że stanowiÄ… one, aż 80 % caÅ‚oÅ›ci inwestycji. CieszÄ™ siÄ™, że cmentarz odzyska swój pierwotny wyglÄ…d, nadajÄ…c wyższÄ… rangÄ™ historycznym wydarzeniom i przyczyni siÄ™ do wzrostu Å›wiadomoÅ›ci oraz patriotyzmu wÅ›ród mieszkaÅ„ców."