Wzrost zanieczyszczenia powietrza oznacza wzrost hospitalizacji i zgonów

Smog zabija; gdy wzrasta zanieczyszczenie powietrza, wzrasta liczba hospitalizacji i zgonów - mówił prof. Tadeusz Zielonka, pulmonolog, internista, który był jednym z ekspertów zorganizowanej w Krakowie konferencji naukowej 'Zieleń dla czystego powietrza'.

'Smog zabija' – zaznaczyÅ‚ lekarz i przywoÅ‚aÅ‚ dane GUS, zgodnie z którymi w styczniu 2017 r. zmarÅ‚o 41 tys. Polaków – to o ok. 11 tys. wiÄ™cej niż w ostatnich 20 latach, kiedy to liczba zgonów w styczniu wahaÅ‚a siÄ™ od 30 do 32 tys.

'Ludzie, którzy przez lata chorowali, brali leki, umierajÄ… w konkretnym dniu. Jest bardzo silny zwiÄ…zek pomiÄ™dzy stężeniem zanieczyszczenia powietrza, a nagÅ‚Ä…, niespodziewanÄ… Å›mierciÄ… z powodu zawaÅ‚u, udaru. Gdy wzrasta zanieczyszczenie powietrza, wzrasta liczba hospitalizacji i zgonów' – powiedziaÅ‚ prof. Zielonka.

Lekarz i uczony przywoÅ‚aÅ‚ dane WHO, zgodnie z którymi z powodu zanieczyszczeÅ„ powietrza na Å›wiecie umiera 7 mln osób rocznie. PyÅ‚ PM2,5 przyczynia siÄ™ rocznie do 470 tys. zgonów w Unii Europejskiej, z czego ok. 10 proc. (48 tys., a z pyÅ‚ami innymi niż PM2,5 – ponad 50 tys.) ma miejsce w Polsce. Dla porównania, na nowotwory w Polsce umiera ok. 100 tys. osób rocznie.

Prof. Zielonka zwróciÅ‚ uwagÄ™, że najczęściej mówimy o pyÅ‚ach PM2,5 oraz PM10, ponieważ z wielu różnych zwiÄ…zków, skÅ‚adajÄ…cych siÄ™ na smog, to wÅ‚aÅ›nie te pyÅ‚y, a zwÅ‚aszcza PM2,5, sÄ… szczególnie niebezpieczne – dostajÄ… siÄ™ do pÄ™cherzyków pÅ‚ucnych, majÄ… zdolność dyfuzji do krwiobiegu. 'Jak dostanÄ… siÄ™ do krwiobiegu, to żaden organ nie jest wolny i bezpieczny' – powiedziaÅ‚ lekarz.

Jak zauważył, smog powoduje przede wszystkim choroby krążenia, a dopiero potem dróg oddechowych. Zanieczyszczone powietrze prowadzi głównie do zawałów i udarów (łącznie ponad 60 proc.). Nieobojętne na zanieczyszczenia pozostają także inne układy, w tym nerwowy.

'Kanadyjczycy udowodnili, że osoby mieszkajÄ…ce przy ruchliwych ulicach szybciej zapadajÄ… na zespoÅ‚y otÄ™pienia i Alzheimera' – mówiÅ‚ lekarz. DodaÅ‚ też, że w Krakowie, szczególnie dotkniÄ™tym smogiem, dzieci chorych na astmÄ™ jest wiÄ™cej niż w skali kraju, a szczególnie wiÄ™cej niż w województwach północnych.

Lekarz podkreślił, powołując się na badania, że ciąża w okresie grzewczym (szczególnie pierwszy trymestr) powoduje wcześniactwo i niską masę urodzeniową.

'JeÅ›li jest niska masa urodzeniowa, to przekÅ‚ada siÄ™ na problemy zdrowotne na caÅ‚e życie; dziecko wielokrotnie częściej zapada na infekcje, na astmÄ™, niż dziecko o normalnej wadze urodzeniowej' – mówiÅ‚ ekspert.

Na pytanie jak chronić siÄ™ przed smogiem lekarz odpowiada, że nie ma jednej recepty i konieczne jest podejÅ›cie kompleksowe; zadania ma tu do speÅ‚niania rzÄ…d, jak i samorzÄ…dy. Ważne sÄ… też – wymieniaÅ‚ profesor – edukacja, Å›wiadomość spoÅ‚eczna, kwestia respektowania przepisów przez ludzi.

- Doraźnie przed smogiem chroniÄ… maski, jednak i tu nie każdy model bÄ™dzie dobrze speÅ‚niaÅ‚ swojÄ… funkcjÄ™. Masek – mówiÅ‚ ekspert – nie powinniÅ›my zamawiać przez internet, ponieważ muszÄ… być dobrze dopasowane i szczelne. 'Maski nie sÄ… dla mężczyzn z zarostem' – przestrzegÅ‚ lekarz. Jak zaznaczyÅ‚ filtry w maskach muszÄ… być i pyÅ‚owe, i gazowe.

- Oczyszczacze powietrza – mówiÅ‚ profesor – w 99 proc. mogÄ… oczyÅ›cić z pyÅ‚u wnÄ™trze pomieszczeÅ„. Jak wskazaÅ‚, ważne sÄ… też szczelność i wentylacja okien. Zgodnie z badaniami, przy nieszczelnych oknach do wnÄ™trza pomieszczenia może siÄ™ przedostać z zewnÄ…trz aż 70 proc. zanieczyszczeÅ„.

Konferencję naukową 'Zieleń dla czystego powietrza', zorganizowała we wtorek w Krakowie Ambasada Królestwa Niderlandów w Polsce wraz z Katedrą Roślin Ozdobnych Uniwersytetu Rolniczego im. Hugona Kołłątaja w Krakowie.

(Źródło: www.naukawpolsce.pap.pl)