Unikalna historyczna pamiątka

15 sierpnia obchodzony jest jako Święto Wojska Polskiego, które zostało ustanowione na pamiątkę zwycięskiej Bitwy Warszawskiej, stoczonej w dniach 12–15 sierpnia 1920 roku w czasie wojny polsko-bolszewickiej. Limanowa posiada unikalną, historyczną pamiątkę związaną z tym wydarzeniem, za którą kryje się niesamowita historia.

Wspomnianą pamiątką jest tablica upamiętniająca Cud nad Wisłą. Została ona ufundowana przez limanowskich patriotów i w 1930 roku wmurowana na ścianie budynku dawnej Szkoły Powszechnej Męskiej (mieszczącej się wówczas obok limanowskiej bazyliki). 

Tablicy tej w czasach PRL odebrano prawo do bytu. Została celowo zerwana i z premedytacją zniszczona, zdewastowana oraz skazana na zapomnienie w 1945 roku. Przeleżała w ziemi ponad 70 lat. 

Została odnaleziona przypadkiem, podczas robót budowlanych w 2018 roku na terenie Starej Wsi. Mieszkaniec Słopnic odnalazł ją na głębokości kilkudziesięciu centymetrów. W najbliższym otoczeniu nie znaleziono żadnych innych przedmiotów.

Podłęże-Piekiełko: czy rok 2030 jest realny? Wyzwania na trasie (wizualizacje) Historia w kadrze: czekali na prezydenta

Staraniem w głównej mierze radnego Leszka Mordarskiego została odrestaurowana, zakonserwowana i w 2020 roku, w 100. rocznicę Cudu nad Wisłą ponownie umieszczona w miejscu swego pierwotnego zamontowania w 1931 roku. 

Na tablicy widnieje następujący napis:

ROKU 1930 / W DZIESIĄTĄ ROCZNICĘ / ZAWIESZENIA BRONI / KU CZCI OBROŃCÓW OJCZYZNY / POLEGŁYCH NA POLU CHWAŁY / PRZY / ODPIERANIU NAJAZDU WROGÓW / POD WODZĄ / JÓZEFA PIŁSUDSKIEGO / W LATACH / 1918 – 1920. 

Pan Janusz Guzik, poszukujący informacji o naszym regionie w przedwojennej prasie – dzięki któremu ukazywał się cykl „Wycinki z przedwojennej prasy” – odnalazł artykuł w Głosie Podhala z marca 1931 roku, opisujący dwudniowe uroczystości odsłonięcia pamiątkowej tablicy. 

Z treścią tego artykułu można zapoznać się poniżej:

Głos Podhala - 29 marca 1931

Dzień 19 marca w Limanowej. Dzień 19 marca jako Dzień Imienin Wodza Narodu Wielkiego Budowniczego Wolnej i Niepodległej Polski i Pierwszego Marszałka Polski Józefa Piłsudskiego, obchodzony był w Limanowej nader uroczyście. — Już dnia 18. marca wieczorem miasto przybrało świąteczny wygląd; wszystkie domy zostały udekorowane flagami o barwach narodowych, zaś okna nalepkami i transparentami. O godzinie 7-mej wieczorem rozpoczęła się iluminacja świetlna, zaś na ulicach miasta odbył się capstrzyk orkiestry Towarzystwa Muzycznego „Echo Podhala”; z Sowlin. Przy blasku licznych pochodni udał się pochód z orkiestrą na czele przed „Płytą Nieznanego Żołnierza”, gdzie p. Marceli Bursztyn, burmistrz miasta Limanowej, wygłosił okolicznościowe przemówienie, zakończone okrzykiem na cześć Pierwszego Marszałka Polski Józefa Piłsudskiego i Pana Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej Ignacego Mościckiego, który to okrzyk zebrani z zapałem powtórzyli.

Uroczysty obchód w dzień 19 marca rozpoczął się o godzinie 8:30 rano zbiórką Związków, Stowarzyszeń i Organizacji ze sztandarami, jakoteż przedstawicieli Władz i Urzędów, młodzieży szkolnej oraz publiczności przed budynkiem Starostwa, skąd o godzinie 8:50 ruszył okazały pochód z orkiestrą Towarzystwa Muzycznego „Echo Podhala” na czele do kościoła parafjalnego na uroczyste Nabożeństwo, które celebrował Przewielebny ks. Prałat Kazimierz Łazarski.

Po nabożeństwie udał się pochód na Rynek, gdzie nastąpiło odsłonięcie tablicy dla poległych żołnierzy w czasie odpierania najazdu wrogów w latach 1918-1920, umieszczonej na ścianie szkoły powszechnej męskiej. W czasie odsłonięcia tablicy pamiątkowej wygłosił przemówienie p. dr. Stanisław Małeta, naczelnik Sądu. Po przemówieniu dra S. Małety Starosta Powiatowy p. dr. Roman Müller odebrał defiladę Związków, Stowarzyszeń i Organizacyj jakoteż młodzieży szkolnej, która po defiladzie udała się do sali Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” na uroczysty poranek zorganizowany przez kierownictwo szkoły.

O godzinie 2-ej popołudniu odbyły się na strzelnicy pod „Siwym Brzegiem” zawody strzelania z broni małokalibrowe] o „mistrzostwo Limanowej”, zorganizowany przez Powiatowy Zarząd Związku Strzeleckiego.

Wieczorem o godzinie 7:30 w sali Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” odbył się przy licznym udziale publiczności wieczorek, który rozpoczął pan Starosta dr. Roman Müller przemówieniem na temat propagandy idei strzelectwa, a następnie wręczył cenne nagrody zwycięzcom strzelania. Następne przemówienie wygłosił p. Stanisław Ceglarz, kierownik szkoły powszechnej męskiej, który przemówienie swe zakończył okrzykiem na cześć wielkiego Budowniczego Polski, Pierwszego Marszałka Polski Józefa Piłsudskiego, z entuzjazmem przez licznie zebraną publiczność trzykrotnie powtórzonym.

Po przemówieniu p. S. Ceglarza, wynagrodzonem oklaskami, sekcja dramatyczna oddziału męskiego i żeńskiego Związku Strzeleckiego w Limanowej odegrała przedstawienie amatorskie p.t. „Porucznik Pierwszej Brygady”.

Tak w dzień 18-go jak i 19-go marca ludność miasta Limanowej wzięła bardzo liczny udział w uroczystym obchodzie, dając dowód wielkiej miłości i czci, jaką żywi dla Wielkiego Wodza Narodu Marszałka Józefa Piłsudskiego.