Symbol pamięci o bohaterach niepodległości (ZDJĘCIA)

Limanowa. Pomnik Legionistów w Łososinie Górnej, odsłonięty 11 listopada 1934 roku, od lat pełni rolę miejsca pamięci narodowej, przypominając o lokalnych bohaterach walczących o niepodległość Polski. W sobotę obchodzono jubileusz 90-lecia tego miejsca pamięci.

11 listopada 1934 roku w Łososinie Górnej, podczas uroczystości z udziałem licznych zgromadzonych, odsłonięto Pomnik Legionistów, upamiętniający miejscowych bohaterów walczących o niepodległość Polski. 

Wydarzenie rozpoczęło się od podniosłego przemówienia, po którym ks. prałat Kazimierz Łazarski dokonał aktu poświęcenia. Na płycie inskrypcyjnej pomnika widnieje napis: „1914 – 1934 Legionistom Synom Limanowskiej Ziemi, co na zew Wodza Józefa Piłsudskiego w krwawe poszli boje i w bojach tych legli w 20 rocznicę wymarszu Legionów Pomnik ten wznieśli Towarzysze Broni”.

Projekt pomnika stworzył Stanisław Odziomek, a rzeźbę orła wykonał Stanisław Augustyn, samouk, rzeźbiarz ze Żmiącej. Przy budowie pomnika oraz zagospodarowaniu placu wokół niego aktywnie działali członkowie Związku Strzeleckiego z Łososiny Górnej oraz uczniowie lokalnych szkół.

Podłęże-Piekiełko: zobacz, jak zmienia się krajobraz miejscowości (ZDJĘCIA) Odeszli w ostatnich dniach...

Pomnik Legionistów pełnił istotną rolę w życiu mieszkańców. W okresie międzywojennym odwiedzali go liczni przedstawiciele życia publicznego i politycznego, w tym minister Wacław Jędrzejewicz, minister rolnictwa Janat Połczyński, wiceminister Józef Bek, a także wojewodowie krakowscy i profesorowie z Uniwersytetu Jagiellońskiego.

W latach powojennych i okresie PRL-u pomnik, choć przetrwał, popadł w zaniedbanie. Jednak pamięć o legionistach i ich czynach była przekazywana z pokolenia na pokolenie w lokalnych rodzinach, a w 1987 roku nauczyciel Stanisław Golonka wraz z uczniami i lokalną parafią zainicjowali prace porządkowe wokół pomnika. 

Pomnik stał się także miejscem szczególnych upamiętnień. W 2001 roku umieszczono w jego cokole urny z ziemią z Katynia, Monte Cassino i Cmentarza Orląt Lwowskich. W 2009 roku posadzono „Dęby Pamięci” ku czci mjra Hipolita Gibińskiego i płka Tadeusza Władysława Grabowskiego. W 2013 roku, w rocznicę Rzezi Wołyńskiej, wmurowano urnę z ziemią z Porycka, a w 2023 roku przeprowadzono prace konserwatorskie przy pomniku.