Smartfony wśród młodzieży - nomofobia i phubbing
Co trzeci młody człowiek bez smartfona w zasięgu ręki czuje się niepewnie i ciągle ucieka do niego myślami. Co czwarty słyszy od bliskich uwagi, że zajmuje się smartfonem, zamiast rozmawiać - pokazały badania prowadzone przez dr. Łukasza Tomczyka z UJ.
Naukowiec z Instytutu Pedagogiki Uniwersytetu Jagiellońskiego tłumaczy, że to, co dawniej nazywano potocznie uzależnieniem od internetu, to już określenie błędne. Poprawnie powinno się mówić: problematyczne używanie internetu. To jednak ciągle szerokie pojęcie. Dlatego w jego obrębie wyróżniono kilka bardziej szczegółowych zjawisk. Wśród nich są m.in. nomofobia i phubbing.
Nomofobia, czyli no-mobile-phone-phobia, objawia się stanem niepokoju w sytuacjach, kiedy nie można skorzystać ze smartfona (choć nie ma wtedy wyraźnego powodu, żeby z telefonu skorzystać). Osoba z nomofobią może więc stawać się nerwowa, kiedy nie ma koło siebie smartfona, kiedy komórka się rozładuje lub kiedy jest poza zasięgiem sieci.
Phubbing (ang. phone+snubbing) z kolei to lekceważenie drugiej osoby w związku ze zbyt intensywnym - w stosunku do okoliczności - używaniem smartfona w jej towarzystwie.
Zobacz również:

Na razie nomofobia i phubbing są jedynie propozycjami nazywania problemów. Nie są one więc sklasyfikowane w oficjalnych listach zaburzeń.
Innymi zjawiskami związanymi z problematycznym używaniem internetu jest FOMO (fear of missing out - lęk, że umknie nam coś istotnego, kiedy nie będziemy online) oraz - tym razem już zaklasyfikowane w oficjalnych spisach zaburzeń: uzależnienie od gier, hazardu.
Dr Łukasz Tomczyk wspólnie z prof. Elmą Selmanagic Lizde zbadali, jak nomofobia i phubbing powszechne są wśród młodzieży na przykładzie nastolatków z Bośni i Hercegowiny. W 2021 r. przeprowadzono tam ankietę wśród ponad tysiąca osób w wieku 12-18 lat. Wyniki ukazały się w Children and Youth Services Review (https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0190740922001256).
"Można się spodziewać, że skala tych zjawisk w Polsce czy innych krajach europejskich będzie podobna" - komentuje badacz.
Jedna trzecia badanych zadeklarowała, że ma symptomy nomofobii.
Jedna czwarta otrzymuje komentarze ze strony bliskich, że zbyt często korzysta ze smartfona. Nie każda jednak z tych osób ma rzeczywisty problem z phubbingiem.
Wysokie wysycenie phubbingiem ma bowiem niecałe 10 procent badanych.
"Starszym osobom może się wydawać, że niemal wszystkie osoby młode tylko siedzą w telefonach. My pokazujemy, że prawdziwy problem ma wcale nie taki duży odsetek nastolatków" - komentuje dr Łukasz Tomczyk.
Z badań wynikło też, że aż u 60 procent badanych rodzice nie stosują żadnych działań, aby ograniczyć używanie internetu.
Naukowiec pytany, jak rodzice czy nauczyciele mogą zadbać o to, by dzieci nie używały smartfona w sposób problematyczny, tłumaczy, że u dzieci w młodszym wieku szkolnym lepiej spisują się restrykcje: kontrola rodzicielska tego, jak dziecko korzysta z internetu i instalowanie oprogramowania, które np. ogranicza czas korzystania z aplikacji oraz limituje dostępne treści.
Ważne jest też modelowanie zachowań. "Ponieważ dzieci powielają zachowania dorosłych, warto, żeby i rodzice podjęli refleksję nad swoimi sposobami korzystania z mediów elektronicznych" - zwraca uwagę pedagog.
U starszych nastolatków z kolei ważny jest dialog. Dobry efekt ma też wzmacnianie samokontroli - ćwiczenie z młodym człowiekiem umiejętności wyznaczania sobie granic - to uniwersalna cecha zapobiegająca wytwarzaniu się problematycznych zachowań.
Czynnikiem chroniącym przed problematycznym korzystaniem z internetu - podsumowuje naukowiec - jest też na pewno satysfakcja z życia offline. Jeśli więc dziecko ma hobby, poznaje świat i doświadcza rzeczy, które rozwijają, ma większe szanse, aby uniknąć problematycznego używania internetu.
Badania dr. Tomczyka realizowane są w ramach finansowanego z NAWA projektu „Nauczyciele przyszłości w społeczeństwie informacyjnym – między paradygmatem ryzyka i szans”.
Może Cię zaciekawić
Odeszli w ostatnich dniach...
19 kwietnia 2025 r. śp. Anna Kawula, 87 lat (Zawadka) Msza święta żałobna zostanie odprawiona w kościele parafialnym pw. Miłosierd...
Czytaj więcejZmarł papież Franciszek
W poniedziałek 21 kwietnia 2025 roku zmarł papież Franciszek. Miał 88 lat. Informację o jego śmierci podała Dykasteria ds. Komunikacji Sto...
Czytaj więcejKalendarz wyborów prezydenckich – terminy i co zrobić, aby głosować nie w swoim okręgu
Na mocy postanowienia marszałka Sejmu Szymona Hołowni od połowy stycznia trwa kampania wyborcza do tegorocznych wyborów prezydenckich. Odbedą si�...
Czytaj więcejPrzewodnik dla rodziców o edukacji przedszkolnej Montessori
Żyjemy w świecie, gdzie wokół nas ciągle dużo się dzieje, codziennie pędzimy za tym co „lepsze”, ciągnąc za rękę nasze dzieci, bo prze...
Czytaj więcejSport
Zaległości w Klasie A odrobione
LIMANOWSKA KLASA „A” – zaległe spotkania: LKS MORDARKA – PŁOMIEŃ LIMANOWA 2:3 (2:2) Król 30, Ruchałowski 41 – Sz. Koza 14, Wyżyc...
Czytaj więcejAKS przegrał z Wisłą. Zwycięski gol w doliczonym czasie gry.
AKS UJANOWICE – WISŁA CZARNY DUNAJEC 1:2 (0:0) 0:1 Miętus 58, 1:1 P. Gołąb 64, 1:2 Kozak (90+1') AKS: Marcin Gwiżdż – A. Grzegorzek...
Czytaj więcejDerbowe starcie w walce o utrzymanie: Orkan zabrał punkty Krokusowi
KROKUS PRZYSZOWA – ORKAN SZCZRZYC 1:2 (1:0) Bramki: Trela – Tabor, Mrozek. KROKUS: Wilk – Sosnowski, Pietrzak, Hasior, Piwowarczyk, Hebda...
Czytaj więcejSłopniczanie na zakończenie zremisowali z liderem.
SPEKTRUM KARPOL SŁOPNICE – MATS RZESZÓW 5:5 Jan Kaczor – Szymon Brud 1:3 (10:12, 11:6, 6:11, 9:11) Szymon Kołodziej – Kacper Szu...
Czytaj więcejPozostałe
Uczniowie wsparli fundację pomagającą zwierzętom
W Zespole Szkoły i Przedszkola w Olszówce zrealizowano inicjatywę pod nazwą „Ciasteczkowa Środa”, której celem było wsparcie działalności...
Czytaj więcejPamięć przez sztukę
W miniony czwartek (10 kwietnia) w sali kameralnej Limanowskiego Domu Kultury odbyło się uroczyste podsumowanie VI edycji Ogólnopolskiego Konkursu ...
Czytaj więcejNasi uczniowie w finale ogólnopolskiej olimpiady budowlanej
W Zespole Szkół nr 2 im. Tadeusza Kościuszki w Stalowej Woli odbył się finał centralny IV Ogólnopolskiej Olimpiady Wiedzy o Procesie Inwestycyj...
Czytaj więcejIndeksy w kieszeni i nie tylko - sukces w finale centralnym
Dawid Wydra zajął 5. miejsce w Polsce, natomiast Jakub Woźniak uplasował się na 20. pozycji. Obaj uczniowie zdobyli tytuł laureata olimpiady, co...
Czytaj więcej
Komentarze (1)