Słynny sąsiad wizytówką turystyczną

Od 2004 roku opiekę nad Orkanówką przejął Urząd Gminy w Niedźwiedziu. Brak ogrzewania budynku powodował, że po każdej zimie stan zabytkowego domu był coraz gorszy. Dopiero w ubiegłym roku udało się zdobyć niezbędne dofinansowanie na wykonanie remontu.

Kustoszem Orkanówki od 1989 jest Jadwiga Zapała. Mieszka niedaleko domu pisarza, więc do pracy ma bardzo blisko. Koło domu rosną drzewa zasadzone przez Władysława Orkana.

W Gminie Niedźwiedź miłośnicy kultury zagórzańskiej robią wszystko, aby Orkanówka znów stała się ważnym punktem turystycznym. Dzięki temu łatwiej będzie znaleźć pieniądze na dalszy remont. Od siedmiu lat w ostatnią sobotę maja organizowane jest tutaj spotkanie tzw. Majówka na Orkanówce. Przy kapliczce (ufundowanej przez Katarzynę Smreczyńską, matkę pisarza) zbierają się mieszkańcy i zaproszeni goście. Po nabożeństwie majowym, odbywają się występy kulturalne. Zawsze zorganizowany też jest poczęstunek dla przybyłych.

Mieszkańcy chętnie wspominają i opowiadają o ulubionych miejscach w Porębie Wielkiej, w których przebywał poeta. Jednym z takich miejsc jest Pustka, wzgórze nad Orkanówką. Nie rośnie tam żadne drzewo. Władysław Orkan często wychodził na wzgórze i podziwiając wspaniały krajobraz, szukał natchnienia. Bardzo lubił również odwiedzać polanę Łąki. Znajduje się ona w drodze na Turbacz, na zielonym szlaku. Orkan pasał tam barany i woły. Czasami malował obrazy. Znajduje się tam tzw. źródełko Orkana, które jest nie oznakowane. Miejscowi jednak wiedzą jak do niego dotrzeć.

Władysław Orkan – ur. w 1875 w Porębie Wielkiej. Pochodził z biednej rodziny. Naprawdę nazywał się Franciszek Szmaciarz. W wieku 23 lat zmienił nazwisko na Smreczyński. Z czasem przybrał tajemniczy pseudonim literacki Władysław Orkan. W Orkanówce zamieszkał w 1905 roku (jego rodzinny dom nie przetrwał do dzisiejszych czasów). Z pierwszą żoną Marią Zwierzyńską miał jedyną córkę Zosię. Po śmierci Marii poślubił Barbarę Folejewską. Zmarł w 1930 roku w Krakowie, w czasie odwiedzin umierającej córki. Zosia zmarła dwa tygodnie później nie dowiedziawszy się o śmierci ojca. Władysław Orkan pochowany jest na cmentarzu w Zakopanem na Pęksowym Brzyzku. Grób Marii Zwierzyńskiej i Zosi znajduje się na cmentarzu w Niedźwiedziu. Najsłynniejsze dzieła Orkana: „Skapany Świat”, „Komornicy”, „W roztokach”, „Wesele Prometeusza”, „Pomór”.

Renesansowa ambona i rokokowe malowidła Uczcili pamięć żołnierzy AK (ZDJĘCIA)