Podziękują za uratowanie schroniska z wojennej pożogi

Jutro, tradycyjnie w ostatnią niedzielę lipca, na Luboniu Wielkim o godzinie 12:00, odprawiona zostanie uroczysta Msza Święta. Organizatorami są Parafia pw. Matki Boskiej Częstochowskiej w Rabce-Zarytem, Gorczański Oddział Związku Podhalan w Rabce-Zdroju oraz Orkiestra Dęta OSP Rabka-Zdrój.

Msza Å›wiÄ™ta na Luboniu Wielkim to już wieloletnia tradycja. Jest odprawiana corocznie jako podziÄ™kowanie za uratowanie schroniska z pożogi II wojny Å›wiatowej. 

W trakcie II wojny Å›wiatowej niemal wszystkie górskie schroniska zostaÅ‚y przez Niemców spalone. Obiekt na Luboniu Wielkim ocalaÅ‚ dziÄ™ki odwadze Karoliny Kaleciakowej - Ã³wczesnej kierowniczki schroniska. Kobieta stanęła na drodze okupantom z niemowlÄ™ciem na rÄ™ku i butelkÄ…... wódki. Zaskoczeni Niemcy odstÄ…pili od spalenia schroniska, choć później próbowali zniszczyć obiekt za pomocÄ… pocisku artyleryjskiego. 

OddziaÅ‚ PTTK Rabka-Zdrój organizuje wspólne wyjÅ›cie na LuboÅ„ Wielki z przewodnikiem. Zbiórka o godz. 9:00 wyznaczona jest przy sklepie Lewiatan w Rabce Zaryte. WyjÅ›cie zaplanowano szlakiem żółtym, prowadzÄ…cym przez Perć Borkowskiego. To trudna trasa, z gÅ‚azami i kamieniami. Co ciekawe, nazwÄ™ szlaku - podobnie jak i schronisku - nadano na cześć StanisÅ‚awa Dunin-Borkowskiego – budowniczego I wieloletniego gospodarza schroniska, zasÅ‚użonego dziaÅ‚acza turystycznego. Powrót do Rabki-Zdroju przewidziano szlakiem niebieskim. 

Wydarzenie co roku cieszy siÄ™ zainteresowaniem turystów, sympatyków schroniska i mieszkaÅ„ców okolicznych miejscowoÅ›ci. 

Historia schroniska 

Prace budowlane przy schronisku rozpoczęły się w czerwcu 1930 roku, z inicjatywy oddziału Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego w Rabce. Projekt stworzyli Jerzy Czoponowski i prof. Stanisław Dunin-Borkowski. Finansowanie pochodziło z różnych źródeł, w tym środków własnych oddziału, Ministerstwa Robót Publicznych oraz zbiórek i składek.

Schronisko oddano do użytku 9 sierpnia 1931 roku. W okresie przed wybuchem II wojny światowej schroniskiem zarządzali kolejno: Eleonora Czoponowska (1931), Anna Smietana (1931-1932), Stanisław Dunin-Borkowski (1933-1936) oraz Karolina Kaleciak (od 1936). W trakcie wojny, zarządzanie schroniskiem kontynuowali Karolina i Józef Kaleciakowie.

Pod koniec II wojny światowej, od sierpnia do późnej jesieni 1944 roku, schronisko stało się bazą dla partyzantów Armii Krajowej. Pomimo niemieckich działań zmierzających do zniszczenia takich miejsc, schronisko szczęśliwie przetrwało, co można przypisać odwadze i determinacji Karoliny Kaleciak.

Rozwój schroniska kontynuowano po wojnie. W 1953 roku uruchomiono stację meteorologiczną, wykopano studnię i doprowadzono linię telefoniczną. W 1961 roku w pobliżu schroniska powstał Radiowo-Telewizyjny Ośrodek Nadawczy Luboń Wielki, a w 1962 roku do schroniska doprowadzono linię elektryczną.

26 września 1971 roku, w związku z 40-leciem schroniska, obiekt otrzymał imię Stanisława Dunin-Borkowskiego.