Międzynarodowa współpraca parków narodowych

Poręba Wielka. W tym tygodniu na Limanowszczyźnie gości delegacja z Tara National Park w Serbii, która wymienia się doświadczeniami z administracją Gorczańskiego Parku Narodowego.

We wtorek (6 wrzeÅ›nia) byÅ‚ intensywnym dniem. Najpierw goÅ›cie odwiedzili OÅ›rodek Edukacyjny GorczaÅ„skiego Parku Narodowego. Najważniejszym punktem tej części spotkania byÅ‚o podpisanie porozumienia o współpracy. NastÄ™pnie wszyscy udali siÄ™ wspólnie na wycieczkÄ™ terenowÄ…. 

Pracownicy Parku Narodowego Tara mogli dowiedzieć siÄ™, jak w GorczaÅ„skim PN prowadzony jest m.in. monitoring, zabiegi ochronne, udostÄ™pnianie turystyczne, mieli okazje też opowiedzieć o tym, jakie rozwiÄ…zania stosuje siÄ™ w Serbii. 

- DziÄ™ki takiej wymianie doÅ›wiadczeÅ„ mamy nadziejÄ™ lepiej chronić naszÄ… rodzimÄ… przyrodÄ™ – podkreÅ›la GorczaÅ„ski Park Narodowy. 

Gorczański Park Narodowy został utworzony w 1981 roku, by chronić centralną część Gorców, których największym naturalnym bogactwem jest puszcza karpacka. Najmniej zmienione przez człowieka są dolnoreglowe lasy mieszane, zwane buczyną karpacką. Najwyższe wzniesienia porasta bór świerkowy, zajmujący piętro regla górnego. Szczególną wartość dla krajobrazu i przyrody Gorców mają polany reglowe. Powstały w wyniku tradycyjnej gospodarki pasterskiej. Pozostałością dawnej kultury są drewniane szałasy reprezentujące regionalne budownictwo zagórzańskie i podhalańskie.

Z pierwotną puszczą związane są duże drapieżniki: wilk i ryś oraz ssaki kopytne. Różnorodność drzewostanów sprzyja gniazdowaniu wielu gatunków ptaków. Są wśród nich tak rzadkie jak puchacz i głuszec. Bogata roślinność lasów oraz kwiecistych łąk tworzy siedliska dla zwierząt bezkręgowych, zwłaszcza owadów. Dzięki zróżnicowanej szacie roślinnej i związanej z nią faunie, Gorce odznaczają się wielką biologiczną różnorodnością. Jej zachowanie należy do głównych zadań Gorczańskiego Parku Narodowego.

Gorczański Park Narodowy zajmuje obecnie 7 029,85 ha. Pod względem powierzchni jest na 17 miejscu pośród 23 polskich parków narodowych. Ponad 97% obszaru stanowi zwarty kompleks, obejmujący najwyższe położenia Gorców. Pozostały odsetek tworzy 15 enklaw, z których największe to uroczyska: Jasionów, Pod Gorcem, Las Kędzierski i Dwór w Porębie Wielkiej. Od 1997 roku GPN otoczony jest strefą ochronną – otuliną, o powierzchni 16 647 ha, w której obowiązują zasady ochrony środowiska zabezpieczające park przed zagrożeniami zewnętrznymi, wynikającymi z działalności człowieka. Największa cześć otuliny znajduje się w granicach gminy Nowy Targ (5 818,64 ha), co jednak w niewielkim stopniu rekompensuje pozostawienie poza granicami GPN przyrodniczo cennych terenów – kopuły szczytowej Turbacza, górnej części dolin: Lepietnicy, Obidowca, a także Kowańców. Cały teren Parku leży w województwie małopolskim, w powiatach limanowskim (77,8%) i nowotarskim (22,2%); na terenie 5 gmin: Niedźwiedź (42% powierzchni), Kamienica (19%), Mszana Dolna (16%), Ochotnica Dolna (14%), Nowy Targ (9%).

 (ŹródÅ‚o: GPN, fot.: Z. Å»urek i M. Olszewska)