Piątek, 20 września
Filipina, Eustachy, Euzebia, Faustyna, Renata

Zatrzymać komunistyczny terror. Rok 1945 na Ziemi Limanowskiej. Sesja popularnonaukowa.

07.04.2015 11:51:45 Walt 7 8632

Wieczorem 17 kwietnia 1945r. w siedzibie aresztu Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Limanowej rozległy się strzały. Żołnierze kpr. Jana Wąchały 'Łazika' doprowadzili do uwolnienia osób związanych z Armią Krajową.

17 kwietnia 1945r. to data, która w sposób symboliczny zapoczątkowała działalność żołnierzy niezłomnych na Ziemi Limanowskiej. Wydarzenia z 1945r. będą przedmiotem sesji popularnonaukowej: W 70 rocznicę rozbicia przez podziemie niepodległościowe aresztu Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Limanowej, którą z tej organizują Stowarzyszenie Rekonstrukcji Historycznych 1 Pułk Strzelców Podhalańskich AK oraz Miejska Biblioteka Publiczna w Limanowej.

Zapraszajmy wszystkich zainteresownych wyżej wymienioną tematyką w najbliższy piątek, 10.04.2015r., godz. 18.00,w budynku Miejskiej Biblioteki Publicznej w Limanowej (ul. M.B. Bolesnej 13). Wstęp wolny.

Dlaczego Powiatowy Urząd Bezpieczeństwa Publicznego w Limanowej?

Kiedy w drugiej połowie stycznia 1945 r. zmagania wojenne doprowadziły do wyzwolenia Limanowej przez Sowietów, rozpoczął się stopniowy proces tworzenia struktur aparatu władzy zgodnie z dekretem Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z 1944 r. Utworzone oddziały milicji złożone zazwyczaj z ujawniających się żołnierzy AK i BCh miały ściśle współpracować z funkcjonariuszami Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Limanowej (członkowie PPR) w celu rozpracowania i aresztowania żołnierzy zaangażowanych w pracę na rzecz polskiego państwa podziemnego w czasie niemieckiej okupacji. W większości przypadków to właśnie posterunki milicji obsadzane przez żołnierzy BCh stały się punktami informacyjnymi dla żołnierzy podziemia niepodległościowego. Liczne zatrzymania, denuncjacje oraz narastający terror doprowadziły 17 kwietnia 1945 r. do ataku na budynek PUBP w Limanowej przez grupę żołnierzy kpr. Jana Wąchały „Łazika”.

Twarze limanowskiej bezpieki?

Sesja popularnonaukowa ma na celu przybliżyć kulisy najważniejszych wydarzeń mających miejsce na Ziemi Limanowskiej w 1945 r. Zainteresowani będą mieli okazję poznać nazwiska funkcjonariuszy PUBP w Limanowej oraz żołnierzy podziemia niepodległościowego, którzy postanowili wówczas podjąć nierówną walkę z komunistycznym aparatem. Sesja popularnonaukowa ma celu również upamiętnienie wszystkich ofiar, które pochłonęła działalność PUBP w Limanowej w latach 1945-1956. W czasie spotkania będzie można poznać zarys konspiracji w czasie II wojny światowej na terenie limanowszczyzny. Dr Dawid Golik przybliży różne aspekty podejmowania walki przez podziemie niepodległościowe z aparatem komunistycznym w 1945r.

Zapomniany kpr. Jan Wąchała „Łazik”.

W czasie sesji zostanie przedstawiona niezwykła historia człowieka, który w czasie niemieckiej okupacji podjął się służby w leśnym wojsku na terenie Beskidu i Gorców. Podczas wojny służył w 1 Pułku Strzelców Podhalańskich AK. Po wojnie przez swoją działalność był solą w oku limanowskiej bezpieki. Nowosądecki regionalista Józef Bieniek w swoich opracowaniach nazywał Wąchałę – pierwszym partyzantem Ziemi Limanowskiej. Po siedemdziesięciu latach, postać jest praktycznie nieznana, zapomniana jeżeli chodzi o działalność żołnierzy niezłomnych, stąd okazji poznania tej niezwykle barwnej postaci, jej blasków i cieni w wykładzie Jerzego Wójcika – Trzy lata z życia Jana Wąchały „Łazika”.

Spotkanie z rekonstruktorami.

Sesja historyczna to także okazja do spotkania z rekonstruktorami ze Stowarzyszenia Rekonstrukcji Historycznych - 1 Pułk Strzelców Podhalańskich AK. Będzie można zapoznać się z uzbrojeniem oraz umundurowaniem żołnierzy walczących na Ziemi Limanowskiej w latach 1939-1945. W czasie sesji będzie również prowadzony kiermasz książek historycznych wydanych przez Oddział IPN w Krakowie.

Sesja historyczna odbywa się pod honorowym patronatem Burmistrza Miasta Limanowa – Władysława Biedy oraz Dyrektora Oddziału Instytutu Pamięci Narodowej w Krakowie – dr Marka Lasoty.

Tematyka sesji:

- Od „Orłowicza” do „Filipa”. Zarys konspiracji na Ziemi Limanowskiej w latach 1939-1945. (Przemysław Bukowiec)

- Zatrzymać komunistyczny terror… Podziemie niepodległościowe na Limanowszczyźnie w 1945 roku. (dr Dawid Golik)

- Trzy lata z życia Jana Wąchały „Łazika” (Jerzy Wójcik)

W artykule wykorzystano fot.

1. Defilada oddziału 'Samoobrona AK' - kpr. Jana Wąchały 'Łazika', tuż przed ujawnieniem się i złożeniem broni. Rynek, Nowy Sącz, lipiec 1945r. Fot. Zbiory IPN.

2. Kpr. Jan Wąchała 'Łazik.' (w okularach) w obozie partyzanckim 1 PSP AK na Mogielicy. Jesień 1944r. Fot. Zbiory IPN.

3. Jan Drożdż 'Brzytwa' z Dobrej i Jan Wąchała 'Łazik' w czasie powstawania pierwszych oddziałów zbrojnych w rejonie Beskidu Wyspowego i Gorców w czasie okupacji niemieckiej. Fot. Zbiory IPN.

4. Fot. Powiatowego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Limanowej z propagandowej książki S. Wałacha, Był w Polsce czas.

Serdecznie zapraszamy,

Stowarzyszenie Rekonstrukcji Historycznych 1.PSP AK.

udostępnij
Komentarze (0)
Komentarze
Nowe
Popularne
Masz do nas sprawę? Skontaktuj sie z nami mailowo kontakt@limanowa.in